Mijdrecht – De helft van de wereldbevolking krijgt ermee te maken, maar er wordt nog opvallend weinig over gesproken en er bestaan veel misvattingen: de overgang. Met het fotoboek Overgangmakers en een bijbehorend evenement wil fotograaf Marieke Zwartscholten daar verandering in brengen. In het boek delen ruim twintig vrouwen hun persoonlijke verhaal, onder wie Hester Hielkema uit Mijdrecht.

In een levensfase waarin vrouwen vaak al veel ballen in de lucht houden, zoals werk, gezin en mantelzorg, kan de overgang een grote impact hebben. Het lichaam lijkt soms een eigen leven te leiden, wat het dagelijks functioneren beïnvloedt. Het vinden van de juiste hulp blijkt bovendien vaak een langdurige zoektocht. Veel vrouwen raken radeloos en gaan door een diep dal.

Voor Marieke Zwartscholten was dit aanleiding om in actie te komen. Toen zij zelf in de overgang kwam, verloor ze tijdelijk haar energie en plezier in fotografie. Vanuit haar vak startte ze een project dat beeld en verhaal combineert: een fotoboek met fotografie, persoonlijke verhalen en wetenschappelijk onderbouwde informatie over hormonen en de overgang.

Boek met verhaal en beeld
Ze interviewde ruim twintig vrouwen die open vertelden over hun ervaringen, van milde klachten tot langdurig ongemak en een zoektocht naar erkenning en zorg. Bij elk verhaal staat een serie foto’s in de vorm van een drieluik, waarin het persoonlijke verhaal ook visueel wordt weergegeven. In dit drieluik wordt zichtbaar gemaakt hoe de periode voor deze vrouwen is verlopen: vaak beginnend met veel ellende, gevolgd door een ‘overgangsfoto’ en eindigend met een beeld waarin zij zich weer goed voelen. De vrouwen die Marieke heeft geïnterviewd en gefotografeerd, noemt zij ‘de Overgangmakers’.

Hester Hielkema
Ook Hester Hielkema uit Mijdrecht is een van hen. Haar klachten bestonden onder meer uit opvliegers, hielspoor en extreme prikkelbaarheid. “In het begin dacht ik: oh god, nu al? Ik was ongeveer 45”, vertelt ze. Vervolgens kreeg ze pijn in haar gewrichten en ineens last van visuele migraine en andere kleine ongemakken. Allemaal kwaaltjes die niet direct worden geassocieerd met de overgang, maar achteraf gezien wel degelijk te verklaren zijn door het wegvallen van de vrouwelijke hormonen. Door haar verhaal te delen, hoopt Hester dat andere vrouwen eerder herkennen wat er speelt en dat er iets aan te doen is. In haar geval was het gebruik van bio-identieke hormonen (oestrogeen en progesteron) de oplossing. “Ik ben blij dat ik weer volop in het leven sta en vond het mooi om aan dit project mee te werken.” De foto bij dit artikel is de foto uit haar drieluik, waarmee ze aangeeft zich weer goed te voelen. 

Gesprek begint bij jezelf
Tegelijkertijd merkt zij dat openheid nog niet vanzelfsprekend is. “Het mag echt nog wel meer uit de taboesfeer. Veel vrouwen lopen er te lang alleen mee rond. Of ze melden zich ziek omdat ze niet meer goed kunnen functioneren.” Juist daarom vindt ze het belangrijk haar stem te laten horen. Ook in De Ronde Venen zullen veel vrouwen zich in deze verhalen herkennen. Haar boodschap is duidelijk: “Blijf niet gefrustreerd rondlopen met klachten, maar trek aan de bel. Het gesprek begint vaak dichtbij, bij jezelf. Je hoeft het niet alleen te doen en er is echt hulp mogelijk.”

Het boek Overgangmakers verschijnt deze zomer. Meer informatie is te vinden via www.overgangmakers.nl.

Op de foto: Deze foto staat in het boek bij het verhaal van Hester Hielkema. Foto: Marieke Zwartscholten.